Dzisiejszy Makakart poświęcony był zbliżającemu się dniowi walki z HIV/AIDS. Gośćmi Makaka były prof. KATARZYNA
MALINOWSKA-SEMPRUCH i PANI MARTA.
Historia PANI MARTY zaproszonej do studia przez Makaka nierozerwalnie
wiążę się z problemem narkomanii w Polsce. Jest ona przewodniczącą pacjenckiego Stowarzyszenia Substytucyjnych
Pacjentów w Warszawie, gdzie jest 5 programów metadonowych i jednocześnie osobą zarażoną wirusem HIV. Do zarażenia
doszło jeszcze w latach 80-tych, kiedy nie wiedziano jeszcze wiele o HIV, a o nosicielstwie dowiedziała się w roku
1989, 6 lat od momentu kontaktu z narkotykami. Mimo choroby stara się jednak żyć normalnie, jest wdową w
szczęśliwym związku i matką dwóch zdrowych córek. Uświadamianie o problemie narkomanii jest wciąż bardzo
istotne w Polsce. 10 - 15 lat temu byliśmy jednym z dwóch krajów Europy środkowej o najwyższym wskaźniku zarażeń
wirusem HIV, głównie w grupie narkomanów. Obecnie w przypadku 60 - 80% zgłoszeń nie znana jest droga zakażenia,
problem coraz częściej dotyczy gejów. W krajach byłego ZSRR nawet ponad 90% zakażonych to narkomani. W tej grupie
nosicieli główną drogą szerzenia się wirusa jest brak dostępu do czystych igieł i strzykawek. Obecnie prowadzone
są akcje rozdawania strzykawek, niestety nie wszyscy narkomani mają do nich dostęp. Brak jest dostatecznej liczby
punktów wymiany igieł i strzykawek a także niewłaściwe podejście pracujących w nich ludzi. Szkodliwe jest
namawianie do zmiany trybu życia. Programy powinny być finansowane z pieniędzy publicznych, ale są także
współfinansowane z pieniędzy prywatnych.Duzym problemem jest wielka nieświadomość społeczeństwa na temat dróg
zakażenia HIV. Wszyscy powinni wiedzieć, że choroba ta nie roznosi się tak łatwo jak np. grypa czy opryszczka. Nie
można się zarazić np. przez dotykanie klamki. Jedyne drogi zakażenia to krew i płyny ustrojowe oraz błony śluzowe.
Zakażenie nie następuje jednak zbyt łatwo. Obecnie życie z HIV jest coraz łatwiejsze, ponieważ powstają nowe
generacje leków, prostsze w użyciu. W Polsce jest około 1000 - 1400 miejsc dla narkomanów stosujących
substytucyjną terapię metadonową. Jest to zaledwie kropla w morzu potrzeb. Terapii metadonowej powinny towarzyszyć
zajęcia grupowe i indywidualne, jednak nie wszyscy mają do nich dostęp. Dużo tańsze jest leczenie narkomanów w
programie metadonowym niż pozostawianie ich samym sobie na ulicach. Streetwalkerzy muszą mieć coś w sobie,
muszą się odznaczać cierpliwością mnicha, być wytrawnym słuchaczem i psychologiem. Problemem jest nowa dostawa
antynarkotykowa, ponieważ sprawiła, że ludzie ci są traktowani jako potencjalni dilerzy. Każda osoba przyznająca
się do używania narkotyków lub pomagania narkomanom jest podejrzana, co sprawia, że pomoc narkomanom staje się
trudniejsza. Metadon jest to substancja blokująca receptory opiatowe. W pierwszej fazie kuracji stosuje się
tzw. nasycanie metadonowe, przeprowadzane w szpitalu, pozwalające na wyeliminowanie uczucia głodu narkotykowego. W
dalszym etapie pacjenci przychodzą do punktów wydających lek. Dzięki stosowaniu terapii substytucyjnej pacjenci
nie potrzebują się troszczyć o pieniądze na następną działkę czy o jej wyprodukowania. Mogą wrócić do normalnego
życia, podjąć naukę, pracę czy założyć rodzinę i żyć normalnie. Metadon wynoszony jest z klinik. Niektórzy
uważają, że nie powinien być refundowany przez państwo ponieważ trafia na ulice. Są to jednak nieznaczne ilości i
raczej nie przeciekają od pacjentów. Nie można traktować tego jako czegoś nagannego gdy ktoś chce zerwać z
nałogiem i kupuje lekarstwo na czarnym rynku podczas gdy musi czekać kilka lat na wejście do programu. Podobnie
według rozmówczyń nie można krytykować sprzedaży przez narkomanów strzykawek uzyskanych w punktach wymiany
ponieważ prowadzi to do powszechniejszego użycia nowych i bezpiecznych igieł i strzykawek. Tylko kilka do
kilkunastu procent ludzi próbujących narkotyków ulega nałogowi. Często nawet kilkakrotne zażycie narkotyku nie
powoduje nałogu. Nie znaczy to jednak, że biorąc substancje psychoaktywne nie ryzykuje się. Nie można nigdy być
pewnym, czy nie jest się akurat w tej nielicznej grupie podatnej na uzależnienia. Prędkość uzależnienia zależy od
rodzaju narkotyku.
Playlista: LENNY KRAVITZ "I Build This Garden For Us", KING CRIMSON "I Talk To The
Wind", FISHBONE "AIDS And Armageddon", FREAK OF NATURE "Nie Ma Nieba", Queen "Who Wants To Live Forever", SYSTEM
OF A DOWN "Dreaming", SANDALESS "XXX", TRIBE AFTER TRIBE "Burning Bush", T-REX "Children Of Revolution", BAD
BRAINS "Secret Love", TRACY CHAPMAN "America".